World Socialist Web Site

WSWS : ×v^Wñ h` ì|@L;n

eKsW j`òN@G sAš&` @Lšn j`w&Nwr Îp`qn pQ[ñyK v#¬m @pNvû

ÎK ¢MS ìâÎ
1999 oK@w~bR 9

@vl>`m h` sAvR[ny ÓÄb> eKsW j`òN@G sM@Mlny (aNKt`D) ìâN ÓÄ@yl kr a#ñ aÆWm @l~k a`@y~jn v`Rw`v m°N, pä°y q\k ekhm`rk k`ly ól ù@g~Äk^w Îp`qny m°N @l~k a`Rñk@Y âÚ @kÞ a#ñ ²n`Wmk h` ×m`n`Wmk @vnSkM mw wv Úr a@l~kyK ìµÚv` a#w.

em v`Rw`vt aÐv, "aNwR j`ñk sAgw m°N âÚ @k@rn s^¼ ì@Q\ a`@y~jn hry kr gW aNwR j`ñk Îp`qn pQ[ñyK iw` ã´@yN @g`dn#@gÉN pvò. ql @l~k Îp`qn@yN âyyt 25kt vg ¿yn @mm pQ[ñyt 500,000kt aŽk ì@Q\ aÐbQ[ a`ywn sµw 60,000K ï aNwR j`ñk sAgw a#ólW @V. 1998 Ù @mm ì@Q\ aÐbQ[ a`ywnvl ËÇ @vl>`m pmnK @d`lR öÄyn 11K ìy. (ËÇ @l~k apnyn agy ï @d`lR öÄyn 7t vd` @b@hìN v#« agy¿.)

"Ev` só ì@Q\ vWkMvl ÉM@mN gW kl, @l~k@Y ì\`lwm aNwR j`ñk sAgw âyy, nv j`w&Nwr Îp`qn pQ[ñ@Y, aŽk`r wWvyK qr` âè. oîN@G ËÇ @vl>`m @d`lR öÄyn 4K vn awr, ËÇ vWkM ×m`ny @d`lR öÄyn 4.2t vd` v#« @V. @jnrL i@lKöK @l~k@Y ì\`lwm aNwR j`ñk sAgwy vn awr, @f~D @m~tR r} sm`gm h` @r~yL dC @;L sÌhy eyt sÊpv Il< S}`n qrû."

1998 Ù s^¼ ì@Q\ a`@y~jn @d`lR ¡Äyn 644K qKv` âyyt 40¿N n#²Ð awr, @mm vs@R nv v`Rw`gw vR[nyK aW kr gÐ a#ñ bvW em v`Rw`v @pNv` @qû. @mm vR[n@Y ×[`n s`[ky ï@Y, @Q\ ãm` hrh` âÚ ï v&`p`Ýk sN[`ngw íM h` aWpW kr g#ÏM y. 1998 Ù @mvN áy`k`rkMvl agy âyyt 74k v#«ímK qKvÉN @d`lR ¡Äyn 411K ï awr, 1997 Ù ey âyyt 45k v#« ímK @pNÐM kr ñ£Î.

@r²l`âhrn@Y ×ñplyK @ls @vl> @p`lvL ìv^w ím, ù@g~Åykrny h` w`K;n@Y @vnSkM m°N eLl kr a#ñ v#« vn Ôdny h` ×m`nvW w`K;Îk vR[nyN shñk ¿Þ@mµ l` a`ywÎk ×m`n@Y v#qgWkm sh @vl> @p`l wWvy \KñmW ¿Þm @mvN bQ[íM h` aWpW kr g#ÏMvlt ×[`n @Hó @ls em v`Rw`v qKvû.

@mm j`w&Nwr bQ[íM h` aWpW kr g#ÏM ÌÄk @ls ØýÐ rtvL m°N @k@rn s^¼ ì@Q\ a`@y~jnvl v`Rw`gw v#«ímt @Hó í a#w. @mm rtvl pqnM ï aNwR j`ñk sAgw, pä°y vs@R pmnK s^¼ ì@Q\ a`@y~jn @k@rµ @d`lR ¡Äyn 595 qKv` î âyyt 46K Ótwt gl` y$@M v#«ímK a#ñ kr a#w. em k`ly ól Ù m sAvR[ny ï rtvlt s^¼ ì@Q\ a`@y~jn gl` Em @d`lR ¡Äyn 460 qKv` ï âyyt 68k n#GmK âÚ í ñ@B.

a#mÝk` eKsW jnpq@yN Ótwt gl` °y @d`lR ¡Äyn 133K ï s^¼ ì@Q\ a`@y~jn adkt yNwM v#« ×m`nyK ý@r~Ôy sAgmyt °@Y y. eKsW jnpqyt ì@Q\ a`@y~jn gl` Em @d`lR ¡Äyn 82¿N v#¬mK sthN krÉN ¡Äyn 193K qKv` n#²Î. @mm v#«ímt ×[`n @Hóv ï@Y @DMlR @bNS sm`gm ìâN ÃûSlR sm`gmW ¥ç @p@ë`ÄyM sm`gm ìâN a#@k~. sm`gmW aWpW kr g#Ïm @V. ý@r~Ôy sAgm@yN eKsW jnpqyt gl` °y a`@y~jn @d`lR ¡Äyn 155 qKv` óN²ny¿N v#« í a#w.

Îl a`[`r sh j`w&Nwr Ìl& a`ywnvl ny ÙM iKmv` °y s^¼ ì@Q\ a`@y~jn IÎy` ØýÐ vn rtvLvl Ìl& phäkM spy` g#Ï@M m`Rgy í a#ñ bv, @mm v`Rw`v @pNÐM krû. 1991 Ù @mm rtvlt ÌÆ ×`G[n gl` E@mN âyyt 28K ï s^¼ ì@Q\ a`@y~jn, 1996 vn ìt âyyt 56K í ñ¡n.

@k@S nËW @mm a`@y~jn, ãÉw rtvL ¿µpykt pmnK gl` yn awr, a@nK rtvL @k`N @vÉN pvò. v`Rw`v s>hN krn aýr# "@b`@h~ sAvR[ny vn rtvLvlt aq`l áy`q`myN smg krt kr âèmt @n` h#¿ ímW smg ù@g~Åykrny, @l~k a`Rñk@Y @vnSím asm`n a`k`rykt @VgvW krÉN ñ@B." em v`Rw`v v#« ÚrtW pvsN@N, aNwR j`ñk sAgwvl áy`k`rkMvÄN @mm ìpÞw blp$m a @n` krû, a#W@wN m em blp$m u´ krÐ a#w.

@b`@h~ rtvL q#N ì@Q\ a`@y~jn a`kR;ny kr g#Ïmt wr< v#Ù âçn Îs`, a`@y~jn unNÚ ¿Þm s>h` a`N ìâN aNwR j`ñk sAgwvlt ihl shn`[`r Ù@M anórK a#ñ bv q em v`Rw`v anór# a<vû. wv q aNwR j`ñk sAgw @m@S, sAvR[ny vn rtvLvlt a#óÆí@M Ù, @Q¯y wr<kr#vN ivwt wLÇ krÉN, nv @Q¯y v&`p`rvlt vl k#ÔmK q âÚ krÐ a#w.

v`Rw`@vN eÄqrV kr @gn a#ñ kr#Ðvl @eñh`âk v#qgWkm g#n s`kCc`vK eµ @k`w#nk @h~ s>hN @n` @V. em aNKt`D v`Rw`@V iØÝpW kr a#ñ sAš&` @Lšn, ÌÄk m`KSv`Ù ×v`qy vn j`ñk r`j& pQ[ñ@Y @eñh`âkv yL p#n a#ñ SvX`vy h` ù@g~Åy pÝm`v¿N a`Rñk s#läM vR[ny ¿Þ@M av\&w`v, wv ÚrtW sn`} krû.

ì@|;@yN m j`w&Nwr v&`p`Ýk bQ[íM h` aWpW kr g#ÏM sMbN[@yN ï qWw @pNÐM krN@N j`ñk r`j&@Y âyÆ ãm`vN kd` ¡> qm` @gn iØÝyt E@M @@nsR°kv \KñmW @vÉN pvñn ×vnw`vyK Îp`qn bl@VgyN sóv pvñn bv û.

e@S îv q, j`ñk r`j& h` ÕQgÄk l`X pQ[ñy pvWn` ór#, ù@g~Åk^w Îp`qny ÃmvWv w`R¿k a`k`ry¿N âÚ kl @n` h#k. E @vÐvt [npñ Ãmy j`òN awr v#« vn asm`nw`v h` em j`òN ól m g#„r# vn sm`j Ü#v`Nwgw ím, yn vR[ny vn ì;Ár# ×vnw`vNt mg p`qû.

Îp`qn bl@Vg ÕQgÄk aûñ@Y ´hn@yN Ëq`@gn Îp`qny ù@g~Åy mTtÉN sAì[`ny ¿Þ@mN pmnK m aNwR j`ñk sAgw Îp`qnyt a`@VÎk k`RyK;mw`v@Y sh plq`ûw`v@Y aögmnyN, ×`G[n@Y µÉkr#vN@G av\&w` @vÐ@vN @n` v @l~k mhjnw`v@G av\&w` @vÐ@vN @y`q` gw h#¿ @V.

@mm v#dÓÄ@vl áy`Wmk ¿Þm s>h` a#Ww vs@yN m p#h#ØÄv eLl ï @Q\p`ln arglyK av\& @V. aNKt`D qWw qKvn aýÝN, s#läMgw sm`jv`Ù @l~k a`Rñky ÓÄb> iØÝqR\ny yM ìýKw m@n~r`ºk ekK @n` @V. ey, m`KS @k`ÉýÎST ×k`\n@yN qKv` a#ñ pÝØ, "ap@Gm a#S iØÝÓçN gmN gNn` @eñh`âk clny¿N el@xn ÎgmnyK @V."

aq`l @vnW ÄÓ

v&`j ×`G[ny sh a#mÝk`Ð @k`tS @vl> @p`@L n#±m
1999 a@™L 12

e-mail.