Threats of a new military coup in Fiji

WSWS :Tamil : ªêŒFèœ ÝŒ¾èœ : Ü¾vF«óLò£ & ªî¡ð²H‚

Threats of a new military coup in Fiji

HTJ™ å¼ ¹Fòªî£¼ Þó£µõ Ý†C‚èM›ŠH¡ Ü„²Áˆî™èœ

By Frank Gaglioti
11 August 2005

Use this version to print | Send this link by email | Email the author

2000™ å¼ Ý†CèM›Š¹ ºòŸC «î£™Mò¬ì‰î ä‰î£‡´èÀ‚° H¡ù˜, Þï¢î CPò bM™ å¼ º¿¬ñò£ù ÜóCò™ ªï¼‚è® ãŸðì‚Ã´‹ â¡Á Ü„²Áˆ¶A¡ø õ¬èJ™ HT ï£ì£Àñ¡øˆF™ å¼ ê†ì‹ Mõ£F‚èŠð†´ õ¼Aø¶. 2000™ ï¬ìªðŸø ï£†´ ¶«ó£èˆFŸè£è îŸ«ð£¶ Ý»œC¬ø î‡ì¬ù ªðŸÁõ¼‹ Ý†C èM›Š¹ î¬ôõ˜ «ü£˜x v¬ð† à†ðì, Ý†C èM›ŠH™ ê‹ñ‰îŠð†ìõ˜èÀ‚° ªð£¶ ñ¡QŠ¹ îó«õ‡´‹ â¡ø å¼ º¡ªñ£N¬õ àœ÷ìƒAò êñóê Þí‚è‹, êAŠ¹ˆî¡¬ñ ñŸÁ‹ ä‚AòˆFŸè£ù ñ«ê£î£M¡ º‚Aò ÃÁð£´ èêŠð£ù è¼ˆ¶ «õÁð£´è¬÷ A÷PM†®¼‚Aø¶.

2000 «ñ Þ™, vªðŒ´‹ å¼ Cô ¶Šð£‚A ã‰Fò ïð˜èÀ‹ ï£ì£Àñ¡ø è†®ìˆ¬î ¬èŠðŸP, Hóîñ˜ ñ«ý‰Fó ê¾ˆFK î¬ô¬ñJô£ù ªî£NŸè†C Üóê£ƒèˆ¬î ãøˆî£ö Þó‡´ ñ£îƒèœ H¬í‚¬èFè÷£è H®ˆ¶‚ªè£‡ìù˜. vªðŒ† îù¶ ªê£‰î Üóê£ƒèˆ¬î Ü¬ñŠðîŸ° îõPM†ì£½‹, Þ‰Fò Þùˆ¬î «ê˜‰î ê¾ˆFK‚° ðFô£è HTò¡ Þù vî£ðùƒèO¡ Ýîó«õ£´ Þ¡¬øò Hóîñó£ù Laisenia Qarase ñ£Ÿø‹ªêŒòŠð†´ Ý†C‚èM›ŠH¡ õ°Š¹õ£î «ï£‚èˆFŸ° Ýîóõ£ù å¼ G˜õ£è‹ Ü¬ñ‚èŠð†ì¶.

v¬ð†´‹ Üõ«ó£´ «ê˜‰¶ êFªêŒî ðô¼‹ Mê£K‚èŠð†´ C¬øˆ î‡ì¬ù MF‚èŠð†ìù˜. Ýù£™ Ü‰î Ý†C‚èM›Š¹ õ¼õîŸ° è£óíñ£è Þ¼‰î â‰î ðî†ìƒèÀ‚°‹ b˜¾ è£íŠðìM™¬ô. ÞŠ«ð£¶ î£‚è™ ªêŒòŠð†´œ÷ ñ«ê£î£ °ó£C HT «ñô£F‚èõ£Fè¬÷ ÝîKˆ¶ Üõ˜èÀ‚° É‡´«è£ô£è Ü¬ñ‰F¼‚Aø¶. ï£†®™ Ýöñ£è Gô¾A¡ø êÍè ªï¼‚è®è¬÷ b˜ˆ¶ ¬õŠðîŸ° Þòô£î ÝÀ‹î†®¡ HK¾èœ F¼‹ðˆ F¼‹ð Þ‰Fò˜èœ Þùˆîõ˜ e¶ è´‹ ªõÁŠ¬ð A÷P M´A¡øù˜. Þõ˜èœ ñ‚èœ ªî£¬èJ™ ð£FŠ«ðó£è àœ÷¶ì¡, îƒè÷¶ ªê£‰î ªè£œ¬èèœ «î£™Mò¬ì‰¶ M†ìFL¼‰¶ ñ‚è÷¶ èõùˆ¬î F¬ê F¼Š¹õîŸ° õ°Š¹õ£îˆ¬î ð£M‚A¡øù˜.

Þ‰î ñ«ê£î£MŸ° ÜóCò™ vî£ðùˆF¡ HK¾èÀ‹ Üó² ê£îùƒèÀ‹ âF˜Š¹ ªîKMˆ¶ õ¼A¡øù. ãªù¡ø£™ Üˆî¬èò ïè˜¾ ÜóCòL™ vFóñŸøî¡¬ñ»‹, ªõOï£†´ ºîh†ì£÷˜èÀ‹ ÝvF«óLò£ ñŸÁ‹ GÎCô£‰¶ «ð£¡ø Hó£‰Fò õ™ôó²èÀ‹ îƒè¬÷ Ü‰GòŠð´ˆ¶M´‹ â¡Á‹ Ýöñ£è èõ¬ôò¬ì‰¶œ÷ù˜. ªê¡ø ñ£î‹, HT Þó£µõ î÷ðF Hó£ƒ‚ ¬ðQñ£ó£ñ£ Ü‰î ê†ìˆ¬î è‡®ˆ¶ì¡ Ü¶ G¬ø«õŸøŠð´ñ£ù£™ Üóê£ƒèˆFŸ° âFó£è Þó£µõ‹ ïìõ®‚¬è â´‚è ºò½‹ â¡Á â„êKˆî£˜. Üõ˜ ï£ì£Àñ¡ø °¿MŸ° î£‚è™ ªêŒî â†´Šð‚è ñÂM™ Þ‰î Ü„²Áˆî™èœ ÜìƒAJ¼‰¶ì¡ ÜõŸP¡ Cô ð°Fèœ ü¨¬ô 12™ áìèƒèO™ ªõOJìŠð†®¼‰îù.

îñ¶ ñÂM™ ¬ðQñó£ñ£ Ü‰î ñ«ê£î£ "áö™ ñL‰î °Áèô£ù «ï£‚èˆ¬îªè£‡ì'' îò£KŠ¹ â¡Á õ˜Eˆî£˜. "ï£†®™ vFóñŸøî£‚è ºò½A¡ø âõ¼‚°‹ «ü£˜x v¬ð†´‚° ãŸð†ì G¬ôî£¡ à¼õ£°‹... ÞŠ«ð£¶ ¸‚°ô£ [C¬ø b¾] Gó‹HM†ì¶, ñŸÁ‹ «î¬õŠð†ì£™ vFóñŸøî£‚è M¬÷M‚è M¼‹¹«õ£˜‚° ¸‚°ô£MŸ° Ü¼A½œ÷ b¬õ GóŠ¹õîŸ° ðò¡ð´ˆî«õ£‹". â¡Á Üõ˜ °PŠð£è Üóê õö‚° ªî£´ù˜ Qoriniasi Bale»‹, êñóê Þí‚è Ü¬ñ„êè î¬ô¬ñ G˜õ£A Apisalome Tudreu ¬ò»‹ ï£†¬ì vFóñŸøî£‚è ÞòƒA õ¼õî£è ²†®‚è£†®ù£˜.

¬ðQñ£óñ£ ÜP‚¬è‚° Üóê£ƒèˆFL¼‰¶ å¼ ÝˆFóñ£ù ðF™ õ‰î¶. Ýù£™ Ü¶ Üõ¼‚° âFó£è â‰î ïìõ®‚¬è»‹ â´‚è º®òM™¬ô. Ü¶ â¬î‚è£†´Aø¶ â¡ø£™ Þó£µõ î÷ðF‚° èEêñ£ù Ýîó¾ Þó£µõˆF™ ñ†´ñ™ô, Ýù£™ ðó‰îgFò£è ÝÀ‹ õ†ì£óƒèO½‹ Gô¾Aø¶ â¡ð¬îˆî£¡. àœMõè£óƒèœ Ü¬ñ„ê˜ «ü£êð£ «õ£êQ«ð£ô£ Iè¾‹ ªï£‡®„ê£‚è£è" âƒè÷¶ Þó£µõ Ü¬ñŠ¹‚èœ ðŸP ï£ƒèœ ªð¼¬ñŠð´A«ø£‹, Ýù£™ Üî¡ Þ¡¬øò î¬ô¬ñ ê‰«îèˆFŸ°Kò¶" â¡Á ÜPMˆî£˜.

Ü´ˆîï£œ, HT ðˆFK¬èèœ ¬ðQñó£ñ£ ñÂM™ Ü¬îMì è´¬ñò£ù è¼ˆ¶ «õÁð£´èÀ‚° ÞìñO‚°‹ ð°F¬ò ªõOJ†ìù." RFMF â¡Aø [ó£ò™ HT Þó£µõŠð¬ì] Þ‰î ñ«ê£î£ G¬ø«õø£ñ™ î´‚è «õ‡´‹ Ü™ô¶ Ü¶ G¬ø«õŸøŠð†ì£™ Ü‰î Üóê£ƒèˆ¬î åNˆ¶‚è†ì «õ‡´‹. Þ‰î Üóê£ƒè‹ Þ™ô£ñ™ ï£‹ e‡´Mì º®»‹. Ýù£™, Þ‰î ñ«ê£î£ML¼‰¶ ï£‹ e÷«õ º®ò£¶" â¡Á Ü¶ ªõOŠð¬ìò£è ÃPJ¼‰î¶.

ÜªñK‚è Éî˜ «ìM† L«ò£¡ àìù®ò£è å¼ Ã˜¬ñò£ù è‡ìùˆ¬î ªîKMˆî£˜, "º¬øò£è «î˜‰ªî´‚èŠð†ì üùï£òè º¬øJ™ Ü¬ñ‰î å¼ Üóê£ƒè‹ ï£ì£Àñ¡øˆF™ å¼ ñ«ê£î£¬õ º¡ªñ£NA¡ø Üî¡ ÜFè£óƒèÀ‚° âFó£è ÜóCò™ ê†ìˆFŸ° ÜŠð£Ÿð†ì ïìõ®‚¬è â´Šð¶ ãŸÁ‚ªè£œ÷ º®ò£î¶" â¡Á ÜPMˆî£˜. Ü«î «ïóˆF™, Ü‰î ñ«ê£î£MŸ° ÜªñK‚è£M¡ âF˜Š¬ð Üõ˜ e‡´‹ õL»ÁˆF‚ ÃÁ¬èJ™, Ü¶ âF˜è£ôˆF™ °öŠðˆFŸ° Þ†´„ªê™½‹ â¡Á ÃPù£˜.

GÎCô£‰F¡ ªõOMõè£ó Ü¬ñ„ê˜ H™ ªè£š Ü«î«ð£¡øªî£¼ ÜP‚¬è¬ò ªõOJ†ì£˜ ñŸÁ‹ ü¨¬ô 27™, ÝvF«óLò Üóê£ƒè‹ ²ŸÁô£ ðòEèÀ‚° HT¬ò ²†®‚è£†® å¼ â„êK‚¬è ªõOJ†ì¶, ÜF™ "HTJ™ 2000™ ï¬ìªðŸø Ý†C‚èM›Š¹ ªî£ì˜ð£ù êñóê Þí‚è‹, êAŠ¹ˆî¡¬ñ, ä‚AòˆFŸè£ù ñ«ê£î£ ÝAòõŸP¡ è¼ˆ¶ «õÁð£´èœ ²ŸP½‹ ðî†ìƒèœ «î£¡P»œ÷ù" â¡Á °PŠH†´œ÷¶.

Þ‰î ï£†®™ îƒè÷¶ èEêñ£ù Í«ô£ð£ò ñŸÁ‹ ªð£¼÷£î£ó ïô¡èÀ‚° Ü„²Áˆîô£è à¼õ£A»œ÷ ÜóCò™ vFóñŸøî¡¬ñ‚° ºŸÁŠ¹œO ¬õ‚A¡ø õ¬èJ™ v¬ð† e¶‹, ñŸÁ‹ Þîó Þó£µõ Ý†C‚èM›Š¹ êFè£ó˜èœ e¶‹ õö‚° ªî£ìóŠðì «õ‡´ªñ¡Á èì‰î 5 Ý‡´èÀ‚° «ñô£è ÝvF«óLò£¾‹, GÎRô£‰¶‹ õŸ¹ÁˆF õ‰îù. HTJ™ º‚Aò ðîMèO™ ÝvF«óLò ÜFè£Kè¬÷ GòI‚è «õ‡´‹ â¡Á °ó£C¬ò è¡«ðó£ õŸ¹ÁˆF õ‰î¶. HTJ¡ «ð£hvèIûùó£è ðEò£ŸP õ¼Aø å¼ º¡ù£œ ÝvF«óLò «ð£hv ÜFè£Kò£ù Ý‡Ï ý¨‚v, ªð£¶ ñ¡QŠ¹„ ê†ì‹ G¬ø«õŸøŠð†ì£™ î£¡ Þó£Tù£ñ£ ªêŒ¶M´õî£è «è£®†´‚ è£†®»œ÷£˜.

îñ¶ Üóê£ƒè‹ ê†ìˆF¡ Ý†C¬ò G¬ôï£†´‹ â¡Á ÜªñK‚è£MŸ° e‡´‹ àÁFòO‚è °ó£C ºò¡P¼‚Aø£˜. Üõ˜èœ ïñ¶ C‰î¬ù»ì¡ è¼ˆ¶ «õÁð£´ ªè£‡®¼‰î£½‹ Ü¬î ï£‹ ñKò£¬î«ò£´ êAŠ¹ˆ î¡¬ñ«ò£´‹ ñŸøõ˜èœ â¡ù ªê£™Aø£˜èœ â¡ð¬î «è†è «õ‡´‹. «ð£hv ñŸÁ‹ î¬ô¬ñ ªð£¶ õö‚° ªî£´ù˜, cFñ¡øƒèO¡ ²î‰FóˆF«ô£ ñŸÁ‹ ÜFè£óˆF«ô£ â‰îMîñ£ù î¬ôJ´‹ Þ¼‚è£¶, Þ¼‚è º®ò£¶'' â¡Á Üõ˜ ÃPù£˜

«îCò ð£¶è£Š¹ ê¬ðJ™ ü¨¬ô 18™ °ó£C Ã†ìˆ¬î ïìˆFù£˜. ÜF™ ð£«ô, «õ£úQ«ð£ô£, GFò¬ñ„ê˜ «ü£¡ °Šõ£«ð£ô£ ªõO»ø¾ Ü¬ñ„ê˜ è£L«ò£ð†«ì î«õ£ô£ ÝA«ò£˜ èô‰¶ ªè£‡ìù˜. ÞF™ °PŠHìˆî‚è Ü‹ê‹ â¡ùªõ¡ø£™, ðòQñó£ñ£ ñŸÁ‹ q»èv ÝA«ò£˜ Ã†ìˆF™ èô‰¶ ªè£œ÷ Ü¬ö‚èŠðìM™¬ô. Ã†ìˆ¬î ªî£ì˜‰¶ å¼ ÜP‚¬è¬ò °ó£C ªõOJ†ì£˜. "ï£†®¡ Gôõó‹ vFóˆî¡¬ñ»ì¡ àœ÷¶ â¡Á Þó£µõˆFù¼‹, «ð£hê£¼‹ î‰F¼‚A¡ø àÁF ªñ£Nè¬÷ e‡´‹ õL»ÁˆF‚Ãø ï£¡ M¼‹¹A«ø¡" âù Üõ˜ ÜPMˆî£˜.

Ü‰î ªð£¶ñ¡QŠ¹ ñ«ê£î£¬õ G¬ø«õŸÁõF™, °ó£C àÁFò£è Þ¼‚Aø£˜ â¡ðF™ ê‰«îèˆFŸ° ÞìI™¬ô. Ü‰î ê†ì‹ 2006 «î˜î™èÀ‚° Üõó¶ «î˜î™ Hóê£óˆF¡ æ˜ Üƒèñ£è Þ¼Šð¶ ñ†´ñ™ô£ñ™, Ý†C èM›Š¹ ºòŸCJ™ ðƒªè´ˆ¶‚ªè£‡ì ñŸøõ˜èœ ªî£ì˜ð£ù Mê£ó¬íèœ à‡¬ñJ«ô«ò Ü‰î Ý†C‚èM›Š¹ ºòŸC¬ò É‡®M†ìõ˜è¬÷ Ü‹ðôŠð´ˆ¶õî£è Ü„²ÁˆF‚ªè£‡®¼Šðî£™, Ü‰î Mê£ó¬íèÀ‚° ºŸÁŠ¹œO ¬õŠðîŸ°‹ Üõ˜ M¼‹¹Aø£˜. ªê¡ø Ý‡´, HTJ¡ ¶¬í üù£FðF Ratu Jope Seniloli »‹ W›ê¬ð ¶¬í êð£ï£òè˜ à†ðì ï£¡° Þîó º¡ùE ÜóCò™ î¬ôõ˜èÀ‹ ï£†®Ÿ° ¶«ó£è‹ ªêŒî£˜èœ â¡ø °Ÿø„ê£†®¡ Ü®Šð¬ìJ½‹, ñóí î‡ì¬ù‚°Kò °Ÿøˆ¬î ¹KõîŸ° å¼ ê†ìM«ó£îñ£ù àÁFªñ£N â´ˆ¶‚ªè£‡ì£˜èœ â¡ø Ü®Šð¬ìJ½‹ C¬øˆî‡ì¬ù MF‚èŠð†ì¶.

Ü‰î ñ«ê£î£MŸè£è °ó£C bMóñ£è Ýîó¾ Fó†® õ¼Aø£˜. ªê¡ø ñ£î‹ ð£ó‹ðKò HT Þùˆî¬ôõ˜èO¡ ªð¼‹ °¿ (Great Council of Chiefs) Ü‰î ñ«ê£î£¬õ ãŸÁ‚ªè£‡ì¶. Ü«î «ð£¡Á 14 ñ£è£í ê¬ðJ½‹ Ü‰î ñ«ê£î£¬õ ãŸÁ‚ªè£‡ì¶.

ªî£NŸè†C î¬ôõó£ù ê¾ˆFK Ü‚°¿¬õ Mñ˜Cˆî£˜. "Üî¡ î¬ôõ˜èœ Hó„ê¬ù¬ò º¬øò£è Ýó£ò îõPM†ìù˜ ñŸÁ‹ Þ¶ HTJ¡ âF˜è£ôˆFŸ° ï¡¬ñ ðòŠðî£è Ü¬ñòM™¬ô" â¡Á ÜPMˆî£˜. Ýù£™ ªî£NŸè†C ÜŠð†ìñ£ù üùï£òè M«ó£î ê†ìˆFŸ° âFó£è â‰îMîñ£ù F†ìI†ì å¼ƒA¬í‰î F†ìIì¬ô»‹ ïìˆîM™¬ô.

Þó£µõˆ î÷ðF ¬ðQñó£ñ£, Great Council Ü‰î ñ«ê£î£¬õ ÝîK‚è Ãì£¶ â¡Á ãŸÁ‚ªè£œ÷„ ªêŒò ºò¡ø£˜ Üõ˜ °PŠH†ì£˜ 2000 Ý†C èM›Š¬ð Gò£òŠð´ˆFù£™ Ü¶ ê†ì‹ å¿ƒ¬è G¬ôï£†´‹ Ü¬ñŠ¹‚è¬÷ ðôiùŠð´ˆFM´‹. Þ¡¬øò Fù‹ ï£‹ è£‡A¡ø HT¬ò e‡´‹ à¼õ£‚°õîŸ° «ñŸªè£œ÷Šð†®¼‚°‹ Ü¬ùˆ¶ ï™ô ðEè¬÷»‹ Y˜°¬ôŠðî£è Ü¬ñ‰¶M´‹ â¡Á Üõ˜ ÃPù£˜. Great Council Ü‰î ê†ìˆ¬î ÝîKˆî H¡ù¼‹ Üõ˜ e‡´‹ Ü¬î è‡®ˆî£˜. "Ü‰î ïìõ®‚¬èèœ ê†ì Ì˜õñ£è¾‹ î£˜eè ªïPŠð®»‹ îQñQî å¿‚è ªïPŠð®»‹ îõø£ù¶" â¡Á è‡®ˆî£˜.

î¬ôïè˜ ²õ£M™ ªè£‰îOŠ¹ ÜFèKˆ¶œ÷¶. Þ‰î ñ«ê£î£ ãŸèù«õ ºîô£õ¶ è†ì Mõ£îˆ¬î º®ˆ¶M†ì¶ ñŸÁ‹ Þ‰î Ý‡´ HŸð°FJ™ õ£‚ªè´Š¹ ï¬ìªðøM¼‚Aø¶. ªê¡ø õ£ó‹, ï£ì£Àñ¡ø è†®ì õ÷£èˆ¬î ²ŸP «ð£hv ð£¶è£Š¹ ÜFèK‚èŠð†®¼‚Aø¶, «ê£î¬ù ê£õ®èœ Ü¬ñ‚èŠð†´œ÷ù, ê£î£óí à´Š¹èO™ ÜFè£KèÀ‹ ÜFó®Šð¬ìŠHKMù¼‹ Ü‰îŠ ð°F‚°œ ²ŸP õ¼A¡øù˜.

Þ‰î ê†ì‹ G¬ø«õŸðŠð†´M´ñ£ù£™, àìù®ò£è å¼ ÜóCò™ ªï¼‚è® ªõ®‚°‹. "ÞŠð®ˆî£¡ àœï£†´ «ð£˜èœ à¼õ£A¡øù ñŸÁ‹ Üˆî¬èòªî£¼ «ñ£îL¡ ê£ˆFòñ£ù M¬÷¾èœ °Pˆ¶ ªð£¶ñ‚èœ ï¡ø£è«õ ÜP‰F¼‚A¡øù˜. Üˆî¬èòªî£¼ «ñ£îô£™ «ðóN¾ îMó «õÁ å¡Á‹ ïì‚è£¶" â¡Á Fiji Sun ðˆFK¬è å¼ î¬ôòƒèˆF™ â„êKˆF¼‚Aø¶.

Top of page

õ£êè˜è«÷; àôè «ê£êLê õ¬ôˆî÷‹ (wsws) àƒèœ Mñ˜êùƒè¬÷ âF˜ð£˜‚Aø¶.
îò¾ ªêŒ¶ I¡ù…ê™ ÜÂŠð¾‹

ßó£‚AŸ° âFó£ù «ð£¼‹ àôè «ñô£F‚èˆFŸè£ù ÜªñK‚è º¡ªù´Š¹‹

ßó£‚AŸ° âFó£ù ÜªñK‚èŠ «ð£¬ó âF˜!
ãè£FðˆFòˆFŸ° âFó£è ê˜õ«îê Þò‚èˆ¬î‚ è†® â¿Š¹!