To παρακάτω άρθρο πρωτοδημοσιεύτηκε στα αγγλικά στις 26 Ιανουαρίου 2026.

Πέντε εργάτριες σκοτώθηκαν σε μια τεράστια έκρηξη και πυρκαγιά τα ξημερώματα της Δευτέρας, 26 Ιανουαρίου, στο εργοστάσιο μπισκότων Βιολάντα κοντά στην πόλη των Τρικάλων στη Θεσσαλία, στην κεντρική Ελλάδα. Οκτώ εργαζόμενοι κατάφεραν να διασωθούν, ενώ έξι νοσηλεύτηκαν με ελαφρά τραύματα. Ένας πυροσβέστης μεταφέρθηκε επίσης στο νοσοκομείο.

Το ωστικό κύμα από την έκρηξη ήταν τόσο ισχυρό που μέρος του κτιρίου και της στέγης του κατέρρευσαν. Η έκρηξη ακούστηκε σε απόσταση 8 χιλιομέτρων μέχρι το κέντρο των Τρικάλων και σε γειτονικά χωριά. Η πυρκαγιά που ξέσπασε μετά την έκρηξη κράτησε για ώρες, καθώς οι πυροσβέστες προσπαθούσαν να την κατασβέσουν και οι συγγενείς των παγιδευμένων εργατριών είχαν συγκεντρωθεί έξω από το εργοστάσιο.

Τα τρία πρώτα πτώματα ανασύρθηκαν μετά τις 9 το πρωί, το τέταρτο λίγη ώρα αργότερα, ενώ τα απανθρακωμένα λείψανα του τελευταίου θύματος δεν βρέθηκαν μέχρι αργά το απόγευμα.

Οι πέντε νεκρές εργάτριες ταυτοποιήθηκαν ως η Βασιλική Σκαμπαρδώνη, 42 ετών, μητέρα δύο παιδιών, η Ελένη Κατσαρού, 45 ετών, μητέρα ενός 13χρονου, η Σταυρούλα Μπουκουβάλα, μητέρα τριών παιδιών, η Αναστασία Νασίου και η Αγάπη Μπουνόβα, της οποίας η ταυτότητα επιβεβαιώθηκε με τεστ DNA.

Το εργοστάσιο στα Τρίκαλα αποτελείται από δύο κτίρια. Η έκρηξη προήλθε από το κεντρικό τμήμα του παλαιότερου κτιρίου, που βρίσκεται δίπλα στη νεότερη και πιο σύγχρονη μονάδα παραγωγής, η οποία δεν υπέστη ζημιά. Αν και το κτίριο που καταστράφηκε ήταν ενιαίο, η δύναμη της έκρηξης το έκοψε στα δύο, με αποτέλεσμα να καταρρεύσει ένας τοίχος και να γκρεμιστεί η οροφή.

Η έκρηξη συνέβη λίγο πριν τις 4 τα ξημερώματα, κατά τη διάρκεια της νυχτερινής βάρδιας, όταν 13 εργαζόμενοι βρισκόνταν στον χώρο. Το γεγονός ότι δεν υπήρξαν περισσότερα θύματα ήταν καθαρά θέμα τύχης: συνήθως περίπου 30 εργαζόμενοι βρίσκονται στον χώρο κατά τη διάρκεια της νυχτερινής βάρδιας. Ωστόσο δεκαοκτώ εργαζόμενοι είχαν πάρει άδεια για να παρευρεθούν στην εκδήλωση για την κοπή της πρωτοχρονιάτικης πίτας η οποία είχε συνεχίσει μέχρι αργά το βράδυ της Κυριακής.

Η έκρηξη συνέβη στη γραμμή παραγωγής όπου βρίσκονται οι βιομηχανικοί φούρνοι, γεγονός που παραπέμπει στο ενδεχόμενο πως η έκρηξη προκλήθηκε από διαρροή αερίου. Σύμφωνα με άρθρο στο Βήμα: «Πληροφορίες αναφέρουν πως στο συγκεκριμένο κτήριο δεν υπάρχουν δεξαμενές υγραερίου, ωστόσο δεν αποκλείεται η φωτιά να προκλήθηκε από διαρροή προπανίου, αμμωνίας ή άλλου αερίου.»

Την Τρίτη το απόγευμα, ο ιδιοκτήτης του εργοστασίου και δύο υπάλληλοι της εταιρείας – ο υπεύθυνος βάρδιας και ο τεχνικός ασφαλείας – συνελήφθησαν για να εμφανιστούν ενώπιον του εισαγγελέα την επόμενη μέρα. Μεταξύ των κατηγοριών είναι η ανθρωποκτονία από αμέλεια, πρόκληση βαριάς σωματικής βλάβης κατά συρροή και εμπρησμός από αμέλεια.

Τα εργατικά ατυχήματα συμβαίνουν με αυξανόμενη συχνότητα στην Ελλάδα. Σύμφωνα με στοιχεία που συγκέντρωσε η Ομοσπονδία Συλλόγων Εργαζομένων Τεχνικών Επιχειρήσεων Ελλάδος (ΟΣΕΤΕΕ), 630 εργαζόμενοι έχασαν τη ζωή τους σε εργατικό ατύχημα την περίοδο 2022–2025. Μόνο το τελευταίο έτος, οι θάνατοι ανήλθαν σε 201, έναντι 150 το 2024.

Σε αντίθεση, οι επίσημες στατιστικές της κυβέρνησης είναι δυσανάλογα χαμηλές λόγω της υποκαταγραφής των εργατικών ατυχημάτων κατά περίπου 30 έως 40%. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία που δημοσίευσε η ΕΛΣΤΑΤ, το 2023 σημειώθηκαν 51 θάνατοι στο χώρο εργασίας, σε σύγκριση με τους 179 που κατέγραψε η ΟΣΕΤΕΕ για την ίδια χρονιά.

Επειδή τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ τροφοδοτούν τις στατιστικές της Eurostat για όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ), η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας τα έχει χρησιμοποιήσει κυνικά για να παρουσιάσει την Ελλάδα ως πρότυπο ασφάλειας στην εργασία. Σε μια ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης πριν από τέσσερις ημέρες, ο αναπληρωτής υπουργός Εργασίας Κώστας Καραγκούνης ισχυρίστηκε ψευδώς ότι η Ελλάδα είναι η τέταρτη χώρα στην ΕΕ με τον χαμηλότερο αριθμό εργατικών ατυχημάτων.

Η αύξηση των θανάτων και των τραυματισμών στον χώρο εργασίας είναι συνέπεια της σκληρής λιτότητας και της συστηματικής απαξίωσης στις συνθήκες εργασίας που επιβλήθηκαν στην ελληνική εργατική τάξη για πάνω από μια δεκαετία από διαδοχικές κυβερνήσεις, κατόπιν εντολής της ΕΕ και του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ) μετά την οικονομική κρίση του 2008.

Πέρυσι, ένας νέος εργατικός νόμος έκανε την Ελλάδα την πρώτη χώρα στην ΕΕ που νομιμοποίησε το 13ωρο, επισημοποιώντας την πραγματικότητα που αντιμετωπίζουν πολλοί εργαζόμενοι που έχουν δύο ή περισσότερες δουλειές απλώς για να τα βγάλουν πέρα. Καθώς η κόπωση αποτελεί μια από τις κύριες αιτίες των εργατικών ατυχημάτων, η νομοθεσία αυτή θα συμβάλει στο να αυξήσει τη συχνότητά τους.

Οι μακρές και σκληρές ώρες εργασίας δεν ισχύουν μόνο στην Ελλάδα, αλλά αποτελούν μέρος ενός παγκόσμιου μοτίβου στο οποίο η επιτάχυνση της παραγωγής με γνώμονα το κέρδος, η υποστελέχωση και η κατάργηση των κανονισμών ασφαλείας μετατρέπουν τους χώρους εργασίας σε παγίδες θανάτου — όπως φαίνεται από τα πρόσφατα εργατικά ατυχήματα παγκοσμίως, από τα ταχυδρομικά κέντρα διανομής στις Ηνωμένες Πολιτείες έως τις φυτείες και τα εργοστάσια στη Σρι Λάνκα.

Αποδεικνύοντας πόσο λίγο η ελληνική άρχουσα τάξη υπολογίζει τη ζωή των εργαζομένων, πληθώρα άρθρων στα μέσα ενημέρωσης παρουσιάσαν την έκρηξη ως τραγωδία για την ελληνική «επιχειρηματικότητα» και το «success story» της Βιολάντα – μια ραγδαία αναπτυσσόμενη μπισκοτοβιομηχανία και πρωτοπόρα στην υιοθέτηση πράσινων τεχνολογιών σε ένα από τα εργοστάσιά της στη Λάρισα.

Σύμφωνα με την ιστοσελίδα της Βιολάντα, οι πωλήσεις της εταιρείας σχεδόν διπλασιάστηκαν από λίγο κάτω από 25 εκατομμύρια ευρώ το 2019 σε σχεδόν 45 εκατομμύρια ευρώ το 2024. Κατά την ίδια περίοδο, τα μεικτά κέρδη αυξήθηκαν κατά σχεδόν 60% σε 14,6 εκατομμύρια ευρώ. Μεγάλο μέρος αυτής της αύξησης προήλθε από την επέκταση των εξαγωγών, με τα προϊόντα της Βιολάντα να πωλούνται πλέον σε 6.500 καταστήματα διεθνώς.

Η αύξηση της κερδοφορίας της Βιολάντα συνδέεται άμεσα με το φιλοεπιχειρηματικό πλαίσιο της Ελλάδας, το οποίο επιτρέπει την απόσπαση υπεραξίας μέσω της εντατικής εκμετάλλευσης, χαμηλών μισθών και συστηματικής αδιαφορίας για την εργασιακή ασφάλεια.

Ο ιδιωκτήτης της Βιολάντα, Κωνσταντίνος Τζιωρτζιώτης, αναγνώρισε ανοιχτά αυτό το γεγονός σε μια συνέντευξη το 2022, όταν απέκλεισε το ενδεχόμενο δημιουργίας εργοστασίου στις Ηνωμένες Πολιτείες. Παραπονέθηκε ότι στις ΗΠΑ «δεν μπορείς να βρεις εύκολα εργάτες και, το κυριότερο, με διαχειρίσιμο κόστος. Δεν βγαίνουν οικονομικά τέτοιες επενδύσεις εκεί.»

Ήδη έχουν εμφανιστεί αναφορές ότι το εργοστάσιο στα Τρίκαλα ήταν ανασφαλές, με ένα καταστροφικό συμβάν, πόσο μάλλον μια πιθανή έκρηξη, να είναι αναπόφευκτα.

Μιλώντας στο Πρώτο Θέμα, ο Δημήτρης Αρμάγος, πρόεδρος του Εργατικού Κέντρου Τρικάλων δήλωσε ότι κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού το σωματείο του είχε συμμετάσχει σε επιθεώρηση του εργοστασίου μαζί με την Επιθεώρηση Εργασίας.

«Κατά την επίσκεψη μας εντοπίσαμε ζητήματα και κάναμε συγκεκριμένες παρατηρήσεις κυρίως σε ό,τι αφορά τις εξόδους διαφυγής και το σύστημα ανίχνευσης πιθανόν διαρροών υγραερίου που χρησιμοποιείται στους φούρνους.» Συνεχίζοντας ο Αρμάγος απάλλαξε το σωματείο του από κάθε ευθύνη για το γεγονός πως δεν προειδοποίησε τους εργαζόμενους στο εργοστάσιο για τους κινδύνους αυτούς, δηλώνοντας: «Εμείς καταγράψαμε και επισημάναμε τα προβλήματα που διαπιστώσαμε εκείνη τη στιγμή. Από κει και πέρα δεν ξέρω τι ακολούθησε.»

Τα Τρίκαλα βρίσκονται μόλις 97 χιλιόμετρα από το σημείο όπου συνέβη το σιδηροδρομικό δυστύχημα στα Τέμπη στις 28 Φεβρουαρίου 2023, το οποίο στοίχισε τη ζωή σε 57 άτομα, κυρίως νέους. Οι ογκωδέστατες διαμαρτυρίες που ακολούθησαν ήταν μεγαλύτερες και από αυτές κατά την περίοδο των Μνημονίων. Τον επόμενο μήνα αναμένονται και πάλι μαζικές διαμαρτυρίες για την τρίτη επέτειο του δυστυχήματος, το οποίο προκλήθηκε από την ιδιωτικοποίηση και τις περικοπές δαπανών που επιβλήθηκαν σε ένα ήδη απαρχαιωμένο σιδηροδρομικό δίκτυο.

Στον άμεσο απόηχο της έκρηξης στο εργοστάσιο, ξεκίνησαν διαμαρτυρίες στα Τρίκαλα το βράδυ της Δευτέρας. Την Τρίτη πραγματοποιήθηκε 24ωρη απεργία που κήρυξε το Εργατικό Κέντρο Τρικάλων στην οποία συμμετείχαν εργαζόμενοι του κλάδου Τροφίμων.

Εκατοντάδες κάτοικοι και εργαζόμενοι συμμετείχαν σε πορεία και συγκέντρωση στην κεντρική πλατεία Ρήγα Φεραίου των Τρικάλων την Τρίτη. Μερικά από τα συνθήματα στα πανό ήταν: «Φτάνει πια! Όχι άλλοι νεκροί εργαζόμενοι στο βωμό του κέρδους», «Δεν είναι τραγωδία, είναι έγκλημα της εργοδοσίας» και «Αυτοί μιλάνε για κέρδη και ζημιές, εμείς μιλάμε για ανθρώπινες ζωές». Το τελευταίο ήταν και ένα από τα συνθήματα που ακούστηκε περισσότερο κατά τη διάρκεια της πορείας όπως και το «Κέρδη βουτηγμένα στων εργατών το αίμα».

Παρόμοια συγκέντρωση πραγματοποίηθηκε και στη Λάρισα μετά από κάλεσμα του Εργατικού Κέντρου της πόλης.

Στην ανακοίνωσή της, η ΓΣΕΕ δήλωσε κυνικά πως «Δεν είναι αποδεκτό, εν έτει 2026, εργαζόμενοι να χάνουν τη ζωή τους στην εργασία. Η ανθρώπινη ζωή δεν μπορεί και δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως “παράπλευρη απώλεια” της παραγωγικής διαδικασίας.»

Ωστόσο τίποτα δεν μπορεί να ξεπλύνει τις ευθύνες της ΓΣΕΕ και της ΑΔΕΔΥ για την συχνότητα των εργατικών ατυχημάτων. Και οι δύο συνεργάστηκαν με κυβερνήσεις όλων των πολιτικών χρωμάτων οι οποίες επέβαλαν μέτρα λιτότητας που δημιούργησαν τις συνθήκες υπό τις οποίες συμβαίνουν τέτοιες τραγωδίες. Στην Ελλάδα σήμερα, οι εργοδότες μπορούν ουσιαστικά να κάνουν ό,τι θέλουν ατιμώρητα.

Σαν ένας εμπρηστής που επιστρέφει στον τόπο του εγκλήματος, ο Αλέξης Τσίπρας διερωτήθηκε υποκριτικά σε ανάρτησή του στο Facebook «ως πότε θα θρηνούμε ανθρώπους που χάνονται κυνηγώντας την επιβίωση;»

Η τραγική κατάσταση της ασφάλειας στους χώρους εργασίας σήμερα είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την προδοσία του Τσίπρα και του σάπιου κόμματός του. Ο ΣΥΡΙΖΑ ανήλθε στην εξουσία τον Ιανουάριο του 2015 με ένα αντιμνημονιακό πρόγραμμα, το οποίο όμως εγκατέλειψε μέσα σε λίγες εβδομάδες. Μετά το δημοψήφισμα του Ιουλίου 2015 – στο οποίο οι εργαζόμενοι απέρριψαν συντριπτικά το τρίτο πακέτο λιτότητας – ο ΣΥΡΙΖΑ υπέγραψε ένα νέο πρόγραμμα λιτότητας με την ΕΕ και το ΔΝΤ.

Στη συνέχεια η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ επέβαλε μέτρα λιτότητας ακόμη πιο σκληρά από αυτά που εφάρμοσαν οι προηγούμενες κυβερνήσεις του ΠΑΣΟΚ και της ΝΔ. Ο ΣΥΡΙΖΑ ήταν που ιδιωτικοποίησε το σιδηροδρομικό δίκτυο της Ελλάδας, απαξιώνοντας με αυτό τον τρόπο τα μέτρα ασφάλειας και ανοίγοντας τον δρόμο για το δυστύχημα στα Τέμπη.