Türkiye’deki Toplumsal Eşitlik için Uluslararası Gençlik ve Öğrenciler (IYSSE), 10 Kasım Salı akşamı “Avrupa’daki Gençlik Protestolarından Uluslararası Sınıf Mücadelesine: Perspektif Ne Olmalı?” başlıklı çevrimiçi bir toplantı düzenledi. Lise ve üniversite öğrencileri ile genç işçilerin katıldığı toplantıda, Fransa’dan Sosyalist Eşitlik Partisi (PES) Ulusal Sekreteri Alex Lantier ve Almanya’dan IYSSE temsilcisi Tamino Wilck video mesajlarla konuştu.

Toplantıyı IYSSE adına açan Can Denizli, toplantının kendisinin uluslararası bir olay olduğunu vurguladı: Gençliğin mücadelesi ulusal sınırlara hapsedilemez; sorunların kaynağı kapitalist sistemdir ve gençlik, insan ihtiyaçlarına dayanan bir dünya toplumu kurabilecek güç olan işçi sınıfına yönelmelidir. Denizli, bir gün önce İzmir Aliağa’daki HABAŞ demir çelik fabrikasında meydana gelen ve o sırada resmi açıklamaya göre 16 işçinin hayatını kaybettiği patlamayı, kâr uğruna güvenlik önlemlerinin hiçe sayılmasının sonucu olarak andı.

Fransa: “Ekim 2026 yeni Mayıs ’68’dir”

Lantier, Fransa’nın Mayıs 1968 genel grevinden bu yana en derin siyasi krizini yaşadığını belirtti. 21 Eylül’de Paris yakınlarındaki Créteil’de Saint-Exupéry Lisesi’nin işgaliyle başlayan hareket kısa sürede ülke geneline yayıldı. 17 Ekim’de liseliler Sarı Yeleklilerle birleşti; İçişleri Bakanlığı bile 550 bin gösterici saydı. Hükümet hiçbir taviz vermedi: Eylülden bu yana çoğu reşit olmayan 12.400’ü aşkın kişi gözaltına alındı, onlarca genç polis şiddeti sonucu elini ya da gözünü kaybetti; 24 Ekim’de 70 bin polis ve asker sahaya sürüldü.

Lantier, hükümetin uzlaşmazlığını Macron’un kişisel inadına değil, Fransız devletinin iflasına bağladı. Kamu borcu 3,5 trilyon avroya, yani ulusal gelirin yaklaşık yüzde 120’sine ulaştı; yalnızca borç servisi bu yıl eğitim ya da ordu bütçesinden fazla, 65 milyar avro tutuyor. Avrupa güçleri yeniden silahlanma için 800 milyar avroya varan ek harcama planlarken, NATO Kaliningrad’ın ablukasını hazırlıyor.

Egemen sınıfın ikili bir strateji izlediğini söyleyen Lantier, baskının yanı sıra sendika bürokrasilerinin ve Jean-Luc Mélenchon’un hareketi devletin denetimine geri sokmakla görevlendirildiğini açıkladı. Bürokrasiler işçi sınıfını altı hafta boyunca frenledi ve ulusal eylemi 5 Kasım’daki tek günlük greve indirdi.

Lantier, 30 Ekim’de beş kıtada 22 ülkenin 113 limanında “Liman işçileri savaş için çalışmaz” sloganıyla gerçekleşen grevi, işçi sınıfının savaşa karşı mücadeleye girmeye başladığının işareti olarak değerlendirdi. Lantier’e göre sendikalardan ve burjuva partilerinden bağımsız eylem komiteleri, Taban Komitelerinin Uluslararası İşçi İttifakı (TK-Uİİ) aracılığıyla birleşerek Avrupa çapında bir genel grevi hazırlamalıdır. Troçki’nin Fransa Nereye? eserine atıfla, gerçek bir genel grevin iktidar sorununu doğrudan gündeme getirdiğini vurgulayan Lantier, gençliğin ve işçilerin taleplerinin ancak işçi sınıfının mali oligarşiyi mülksüzleştirmesi ve Avrupa Birliği’nin yerine Avrupa Birleşik Sosyalist Devletleri’nin kurulmasıyla gerçekleşebileceğini söyledi.

Almanya: Savaşa değil, eğitime bütçe!

Tamino Wilck, hareketin kıvılcımının Almanya’ya sıçradığını, 15 bini Berlin’de olmak üzere 120 bin gencin sokağa çıktığını aktardı. Protestolar, eğitimdeki kesintilere karşı mücadeleyi Hitler’den bu yana görülmemiş bir silahlanmaya, savaşa ve zorunlu askerliğe karşı mücadeleyle doğrudan birleştiriyor. Berlin’deki bir öğrenci şöyle diyor: “Savaşa gitmek istemiyorum. Karşımda savaşan insanların benim düşmanım olmadığını, asıl düşmanlarımın emirleri verenler olduğunu biliyorum.”

Wilck, yanıtın hükümete çağrıda bulunmak olamayacağını, protestoların işçi sınıfının seferberliğinin ve Avrupa çapında bir genel grevin başlangıcına dönüşmesi gerektiğini söyledi. Sol Parti’nin (Die Linke) protestoların yapıldığı gün Berlin’de sosyal kesintileri ve silahlanmayı sürdürmek üzere SPD ve Yeşiller’le koalisyon görüşmeleri başlatma kararı aldığını hatırlatarak, hareketi ileri taşımanın kapitalizme karşı, yani sosyalizm için mücadele anlamına geldiğini vurguladı.

Türkiye: Aynı kriz, aynı korku

Denizli, konuşmasının ikinci bölümünde uluslararası hareketin Türkiye gençliği için anlamını ele aldı. MHP lideri Devlet Bahçeli’nin “Fransa’ya heves etmeyin!” uyarısının ve Erdoğan’ın “Türkiye sokağa teslim edilecek bir ülke değildir” sözlerinin egemen sınıfın korkusunun itirafı olduğunu söyledi.

Denizli, 15-34 yaş grubundaki 24 milyon gençten 6,5 milyonunun ne eğitimde ne istihdamda olduğuna dikkat çekti. 2027 taslak bütçesinde savunma, iç güvenlik ve faiz ödemelerine ayrılan kaynak, eğitim, sağlık ve sosyal yardımları aşıyor. Denizli, baskının uluslararası karakterine örnek olarak Ukraynalı Bogdan Syrotiuk yoldaşın davasını gösterdi.

Denizli, 6 Kasım’da TBMM’de onaylanan ve Türkiye’yi Suudi Arabistan ve Pakistan’la ABD’nin İran’a karşı savaşının parçası olan bir askeri ittifaka bağlayan Mekke Anlaşması’na CHP’nin de “evet” dediğini, YENİ Parti’nin “hayır” oyunun ise kimseyi yanıltmaması gerektiğini söyledi. Mart 2025’teki kitlesel protestolarda da CHP yönetimi hareketin işyerlerine sıçramasını engellemek için elinden geleni yapmıştı.

Denizli, kapitalizmin reformlarla iyileştirilebileceği yanılsamasına karşı uyararak okullarda, işyerlerinde ve mahallelerde bağımsız taban komitelerinin kurulması ve TK-Uİİ çatısı altında uluslararası düzeyde birleşilmesi çağrısında bulundu. Katılımcıları IYSSE’ye ve Sosyalist Eşitlik Partisi’ne katılmaya çağırarak şunu vurguladı: “Önümüzdeki seçenek açıktır: Ya sosyalizm ya da kapitalist barbarlık.”

Ana konuşmaların ardından gelen katkılardan biri, Bogdan Syrotiuk davasına odaklandı. Konuşmacı, 10 Ağustos’taki mahkûmiyet kararının tek bir casusluk ya da sabotaj eylemine değil, WSWS’de yayımlanan altı yazıya ve editörlerle yapılan yazışmalara dayandığını belirtti. Bogdan’ın yazılarını ve dava belgelerini bir araya getiren Bogdan Syrotiuk Davası kitabının eylülde Mehring Yayıncılık tarafından yayımlandığını hatırlatarak, katılımcıları freebogdan.wsws.org adresindeki dilekçeyi imzalamaya çağırdı.

Bir diğer katılımcı, etkinlikten üç gün önce 109. yıldönümü kutlanan 1917 Ekim Devrimi’nin güncelliğini ele aldı. Birinci Dünya Savaşı’nı diplomatların değil, işçi sınıfının devrimci hareketinin bitirdiğini hatırlatan konuşmacı, 1991’de çökenin sosyalizm değil Stalinizm olduğunu vurguladı. DEUK’un 2016’da yayımladığı “Sosyalizm ve Savaşa Karşı Mücadele” bildirisinin ilkelerine değinerek, bunun Türkiye’deki gençler için NATO üyesi Türk burjuvazisinin savaş politikalarına ve Mekke Anlaşması’na karşı mücadele anlamına geldiğini söyledi.

Bir diğer konuşmacı, yapay zekâya doğru yaklaşımı ve DEUK’un Aralık 2025’te kullanıma sunduğu Sosyalizm AI’yı ele aldı. Konuşmacı, egemen sınıfın yapay zekâyı işten çıkarmalar, gözetleme, sansür ve savaş için kullandığını ancak belirleyici olanın teknolojinin kendisi değil, onu hangi sınıfın kullandığı olduğunu vurguladı. Marksist klasiklere ve WSWS’nin yaklaşık 125 bin makalelik arşivine dayanan Sosyalizm AI’nın işçilerin ve gençlerin sorularına tarihsel deneyim birikimiyle yanıt vermenin bir aracı olduğunu ifade etti.

Söz alan bir IYSSE üyesi ise Lenin’in “Devrimci teori olmadan devrimci hareket olamaz” sözünden yola çıkarak IYSSE’nin teorik eğitim çalışmalarını tanıttı ve dinleyicileri bu çalışmalara katılmaya davet etti.

Okulunuzda bir IYSSE şubesi kurmak ve çevrimiçi eğitim çalışmalarımıza katılmak için bizimle buradan iletişime geçin.